Parels worden beschouwd als edelstenen en hebben het voordeel dat ze niet geslepen hoeven worden. Ze zijn vaak rond, maar soms ook onregelmatig van vorm. De grote van een parel kan variëren van een speldenknop tot een duivenei. Meestal is een parel licht van kleur, maar er zijn ook zwarte parels. Een parel bestaat uit parelmoer, dit is voornamelijk een koolzure kalk en organische hoornstof. De hardheid van parels is maar 2,5 tot 5, maar toch zijn parels erg vast, ze zijn bijna onmogelijk met de hand stuk te maken.
Parels worden gevormd in oesterachtige zeemossels, enkele soorten zoetwater mossels en soms ook in slakken. De binnenzijde van een mossel wordt door het mantelepitheel voorzien van een mooi, glad laagje parelmoer. Wanneer een parasiet, een worm of een klein krabbetje in de schelp terecht komt, irriteert dit de mossel en legt het ook zo’n laagje om het vreemde voorwerp in de schelp, uit deze inkapsels ontstaat de parel.

In 1 op de 15000 wilde oesters zit waarschijnlijk een parel. Ze worden gevonden in Sri Lanka, Zuid India, de Perzische golf, Saoedi-Arabië, Iran en Oman, voor de kusten van Japan, Mexico, Panama en Californië en Australië. Minder bekend zijn de zoetwater oesters uit de Mississippi en vindplaatsen in Duitsland, Bohemen en het Russische Noorden. Deze parels uit wilde oesters komen bijna niet meer voor, nu komen de meeste parels uit kwekerijen, dat noemen we gecultiveerde parels. Het zijn echte natuurlijke parels, maar ontstaan door het ingrijpen van de mens. Bij natuurlijke parels bestaat de kern uit een natuurlijke indringer, die een verwonding in de oester heeft veroorzaakt. Bij gekweekte zoutwater parels wordt een kern van parelmoer ingebracht, in het voortplantingsorgaan van het diertje, samen met een stukje van de mantel, die er voor zorgt dat om de kern een laag wordt gevormd. Bij gekweekte zotwater parels wordt in de schelp een stukje donormantel aangebracht, die vervolgens zoveel parelmoer aan maakt, dat een parel ontstaat. Per schelp kunnen meerdere stukjes donormantel worden ingeplant, waardoor de productie per schelp meer oplevert dan bij zoutwater parels.

Er zijn zeven soorten gekweekte parels,waarvan vier soorten zoutwater parels en drie soorten zoetwater parels. De Zuiderzeeparel is een exclusieve zoutwater parel. Ze kunnen wel 20 mm groot worden en zijn zilvergrijs, lichtblauw of goudgeel van kleur. De Akoya-parel is de meest bekende zoutwater parel. Ze worden gekweekt in Japan. De parel is rond en glad van vorm en de kleur varieert van roomwit, zacht geel, roze, zilvergrijs en grijs. De parel wordt niet groteer dan 10 mm.

De Tahiti-parel is een zoutwater parel, die rond en glad is. Het meest opmerkelijke is de kleur, die zwartgroen of zilvergrijs is, met een olieachtig kleureffect. Door de donkere kleur, noemen ze het vaak de zwarte parel.
De Mabe-parel groeit aan de wand van een zoutwater mossel en wordt losgezaagd wanneer hij groot genoeg is. Door de rechte achterkant leent deze parel zich goed om in een sieraad te verwerken. De kleur varieert van wit tot grijs.

De Kasumiga-parel wordt in een zoetwater mossel gekweekt, omdat hij geen kern heeft is hij kwetsbaar. Het kleurenspectrum dat over de parel heen schijnt is niet afhankelijk van de basiskleur. Meestal zijn ze roomwit tot zalmkleur en donkerroze, maar ze zijn er ook in goudkleur en zilverwit. De vorm is meestal plat.
De Keshi-parel heeft ook geen kern en de vorm lijkt een beetje op een vlinder. Ze zijn er in alle kleuren van de regenboog.

Dan is er nog de Chinese zoetwater parel, ze zijn in praktisch alle vormen en kleuren te krijgen. De kwaliteit wisselt fors, maar meestal zijn het goede parels tegen een betaalbare prijs.

Een ruwe diamant lijkt een beetje op een glazige kiezelsteen en alleen een echte kenner kan zien, dat het niet om een gewone kiezelsteen gaat. Diamant is het hardste natuurlijke materiaal dat bestaat, daarom wordt het gebruikt als ijkpunt voor de hardheid. Diamant is hardheid 10 op de schaal van Mohs. Hardheid is te bepalen door te zien welke stof de andere een kras kan toebrengen, daarbij is Diamant het hardst, het kan alleen door een andere diamant worden bekrast. Talk en gips zijn het zachtste en vertegenwoordigen hardheid 1 en 2 op de schaal.

Vanwege zijn extreme hardheid wordt diamant gebruikt in de industrie, o.a. voor slijpen, boren, snijden en polijsten. Vanwege zijn schoonheid wordt hij ook gebruikt in juwelen. Maar van alle diamanten die worden opgegraven, is maar een klein gedeelte ± 20 %, daarvoor geschikt.

Om een ruwe diamant mooier te maken, wordt hij intensief bewerkt, wat door echte vakmensen moet gebeuren. Eerst wordt de diamant gekloofd, daarbij wordt gekeken naar de vorm en naar eventuele vuiltjes in de diamant. Daarna wordt door zagen en snijden een vorm gemaakt, door te slijpen wordt het geheel afgewerkt tot in perfectie. De kwaliteit van een diamant wordt bepaald door 4 kenmerken: slijp vorm, zuiverheid, karaat en kleur.

De bekendste slijp vormen zijn: briljant, ovaal, marquise, peer, hart, prinses en emerald.
Een diamant die geslepen is tot briljant, is geslepen in 57 facetten, daardoor wordt het licht optimaal weerkaatst.

Om de zuiverheid te bepalen bekijkt een expert de steen onder een vergrootglas dat wel 10x vergroot. De laagste zuiverheid, Piqué, wordt toegekend aan een steen, waar een insluitsel in zit, wat je zelfs met het blote oog kunt waarnemen. De beste kwaliteit is een steen die helemaal vrij is van interne fouten, we noemen dat loepzuiver. Daar tussen in zitten nog 8 waarderingen.

Het gewicht van een diamant wordt uitgedrukt in karaat. 1 karaat komt overeen met 0.2 gram.
In 1 gram gaan dus 5 karaten, een karaat wordt weer onderverdeeld in honderd puntjes. Dus een diamant van 50 puntjes weegt 0,50 karaat (0,1 gr) Twee diamanten van gelijk gewicht zijn niet altijd hetzelfde in waarde, daarvoor wordt ook gekeken naar slijpvorm, zuiverheid en kleur. Daardoor kan het gemakkelijk voorkomen dat een kleinere steen, toch veel meer waarde heeft.

Ook de kleur is erg belangrijk, een helemaal kleurloze, dus puur witte diamant is het mooist, omdat het licht dan wordt getransformeerd tot alle kleuren van de regenboog. Voor een leek lijken alle diamanten wit te zijn, maar er zijn verschillende kleurschakeringen, die worden bepaald door de steen, onder gestandaardiseerd kunstlicht, te vergelijken met monsterstenen.

Jager is het fijnste wit gevolgd door River, daarna volgen gradaties in Wesselton, Crystal en Cape, de minst waardevolle kleur is Yellow. Wanneer een diamant echter een roze of blauwe kleur heeft, wat zelden voorkomt, stijgt de waarde weer.

Geschiedenis

In 1856 ontdekte de Zwitserse biochemicus Johann Friedrich Miescher (1844-1895) het DNA. Hij had de stof gezuiverd uit leukocyten (witte bloedcellen). In 1909 stelde Phoebus Levene (1869-1940) een theorie op dat vier nucleotiden samen DNA zouden vormen. Vervolgens publiceerde hij in 1919 een hypothese dat ze samen een nucleïnezuur vormden. In 1944 beredeneerde de fyscicus Erwin Schrödinger (1887-1961) dat DNA een regelmatige maar variabele structuur moest hebben. De code voor de erfelijke eigenschappen van organismen werd in 1952 aangetoond door Alfred Hershey (1908-1997) en Martha Chase (1927-2003). In 1951 werd door Linus Pauling (1901-1994) een model voor de helixstructuur van het DNA opgesteld. In 1952 publiceerde Erwin Chargaff (1905-2002) onderzoek over de basenparen. In 1953 kwam de correcte structuur van DNA aan het licht door James D. Watson (geboren 1928), Maurice Wilkins (1916-2004), Francis Crick (1916-2004) en Rosalind Franklin (1920-1958). Watson, Crick en Wilkins kregen hiervoor in 1962 de Nobelprijs. Franklin was toen al overleden aan kanker. In 1958 kwam Francis Crick met het zogenaamde centrale dogma van de moleculaire biologie. Dit dogma stelt dat informatie van de genen wel naar eiwitten vertaald kan worden maar niet andersom. Dit vormde de basis voor de processenv an translatie en transcriptie. In 1975 tenslotte ontdekte Frederick Sanger (geboren 1918) een manier om de volgorde van de nucleotiden in DNA te bepalen, het zogenaamde sequencing. Maar pas in 2001 konden de DNA-sequentie van het menselijke genoom worden gepubliceerd.

Opbouw van DNA

Watson en Crick ontdekten in 1953 een spiraalvormige draad. Twee draden samen vormden een zogenaamde dubbele helix, een om zijn lengteas gedraaide trap. De zijkanten van de helix bevatten suiker (desoxyribose) en fosforzuur. De treden van de trap bestaan elk uit twee met elkaar verbonden basen. Adenine (A) zit altijd gekoppeld aan thymine (T), en cytosine (C) aan guanine (G). De strengen zijn complementair. De basen hebben steeds een andere volgorde, wat de verschillen in onze erfelijke eigenschappen verklaart. De gedraaide draden worden chromatine genoemd, die spiraalvormig is opgevouwen tot een chromosoom. Een chromosoom heeft vele genen, die bestaan uit een of meerdere DNA-sequenties. Genen kunnen eiwitten coderen voor het vervullen van biologische functies, zoals transcriptie en translatie.

Transcriptie en translatie

Het DNA codeert de eiwitten via het boodschapper (messenger) RNA of mRNA. mRNA bestaat ook uit nucleotiden en wordt overgeschreven van het DNA. Er vindt dan transcriptie plaats. Dan verlaat het mRNA de celkern an gaat naar andere delen van de cel, zoals het celplasme of the endoplasmatisch reticulum. Hier wordt het vertaald in aminozuren, die samen een eiwit vormen. Dit is het proces van translatie.

Bronnen

Watson, J., & Watson, J.D. (2004). DNA: The secret of life. London: Arrow Books Ltd.

a² + b² = c² – uitgesproken als “a kwadraat plus b kwadraat is c kwadraat”

Weet je de lengte van zijdes a en b, dan kun je ook de lengte van c uitrekenen. De omgekeerde formule van de stelling is:

c = √(a² + b²) - √ = de wortel, het tegenovergestelde van het kwadraat

Op deze manier kun je ook de lengte van a berekenen als je de lengte van c en b weet, of de lengte van b als je a en c weet.

De Stelling is vernoemd naar de Griekse wiskundige Pythagoras, geboren rond 575 voor Christus. Hij was niet de eerste die de stelling bedacht, want die was in zijn tijd al bekend in Soemerië en Babylon. Pythagoras was wel de eerste die met bewijzen kwam voor het kloppen van de stelling. Er bestaan zeer veel wetenschappelijke bewijzen voor de Stelling van Pythagoras. Een daarvan is het meten van de absolute oppervlakte van a², b² en c². Deze getallen moeten ieder een vierkant voorstellen. Zou je de driehoek op papier uittekenen en van elke zijde een vierkant maken, kun je meten dat de oppervlakte van de vierkanten van a en b gelijk is aan de oppervlakte vierkant c.

Aangezien de ijssplinters licht en klein zijn stijgen ze naar de top van de wolk, terwijl de grotere en zwaardere hagelstenen naar de beneden zakken. De opgebouwde negatieve lading aan de onderkant van de wolk stoot de negatieve deeltjes in het aardoppervlak af. De bovenste laag van de aarde wordt hierdoor positief geladen op het moment van inslag.

Tijdens de ontlading

Na de ontlading?